PRINCE2 یا PMP؟ — مقایسه کامل دو گواهینامه برتر مدیریت پروژه و راهنمای انتخاب

PMP یا PRINCE2؟ — سوالی که هر مدیر پروژه با آن روبرو می‌شود

اگر به دنبال ارتقای شغلی در مدیریت پروژه هستید، احتمالاً با این دوراهی مواجه شده‌اید: PMP (Project Management Professional) از PMI آمریکا، یا PRINCE2 (Projects IN Controlled Environments) از AXELOS انگلستان؟ هر دو گواهینامه معتبر و شناخته‌شده جهانی هستند، اما رویکرد، محتوا و بازار هدف کاملاً متفاوتی دارند. در این مقاله، این دو گواهینامه را از تمام جنبه‌ها مقایسه می‌کنیم تا بتوانید بهترین تصمیم را برای مسیر شغلی خود بگیرید.

PMP چیست؟ — نگاه آمریکایی به مدیریت پروژه

PMP توسط Project Management Institute (PMI) در آمریکا ارائه می‌شود و پرمتقاضی‌ترین گواهینامه مدیریت پروژه در جهان است (بیش از ۱ میلیون PMP active در سراسر دنیا). PMP بر اساس PMBOK Guide است و یک چارچوب دانش (Body of Knowledge) ارائه می‌دهد — "چه چیزهایی را باید بدانید." PMP فرض می‌کند که شما دانش مدیریت پروژه را دارید و می‌توانید آن را در موقعیت‌های مختلف به کار بگیرید. شرایط اخذ PMP: مدرک لیسانس + ۳۶ ماه سابقه مدیریت پروژه + ۳۵ ساعت آموزش رسمی (یا دیپلم + ۶۰ ماه سابقه). آزمون: ۱۸۰ سوال (چندگزینه‌ای، چندپاسخی، drag-and-drop) در ۲۳۰ دقیقه. هزینه: ۴۰۵ دلار برای اعضای PMI، ۵۵۵ دلار برای غیراعضا. اعتبار: ۳ سال (نیاز به ۶۰ PDU برای تمدید).

PRINCE2 چیست؟ — نگاه انگلیسی به مدیریت پروژه

PRINCE2 توسط AXELOS (یک شرکت بریتانیایی تحت مالکیت دولت انگلستان) ارائه می‌شود و به ویژه در اروپا، استرالیا، خاورمیانه و سازمان‌های دولتی محبوب است. PRINCE2 یک متدولوژی (Methodology) است — "چه کارهایی را چطور انجام دهید." PRINCE2 مبتنی بر ۷ اصل، ۷ تم و ۷ فرآیند است و یک رویکرد مرحله‌ای و ساختاریافته ارائه می‌دهد. شرایط اخذ PRINCE2 Foundation: بدون پیش‌نیاز! هر کسی می‌تواند آزمون Foundation را بدهد. PRINCE2 Practitioner: باید Foundation را گذرانده باشید. آزمون: Foundation: ۶۰ سوال در ۶۰ دقیقه (۵۵٪ نمره قبولی). Practitioner: ۶۸ سوال در ۱۵۰ دقیقه (۵۵٪ نمره قبولی). هزینه: Foundation حدود ۲۰۰-۳۰۰ دلار، Practitioner حدود ۳۰۰-۴۰۰ دلار. اعتبار: Foundation دائم، Practitioner باید هر ۳ سال تمدید شود.

جدول مقایسه PMP و PRINCE2

PMP یا PRINCE2؟ — راهنمای انتخاب

PMP را انتخاب کنید اگر: در ایران یا آمریکا کار می‌کنید (PMP در این بازارها شناخته‌شده‌تر است). به دنبال یک گواهینامه معتبر و چالش‌برانگیز هستید که ارزش خود را در رزومه ثابت کند. حداقل ۳ سال سابقه مدیریت پروژه دارید. می‌خواهید دانش عمومی و جامع مدیریت پروژه (نه یک متدولوژی خاص) را یاد بگیرید. قصد دارید در شرکت‌های چندملیتی یا پروژه‌های نفت و گاز (که PMP را می‌شناسند) کار کنید. PRINCE2 را انتخاب کنید اگر: در اروپا، استرالیا، یا سازمان‌های دولتی (حتی در ایران) کار می‌کنید. سابقه مدیریت پروژه ندارید اما می‌خواهید یک گواهینامه معتبر برای ورود به این حوزه بگیرید. یک متدولوژی ساختاریافته و گام‌به‌گام می‌خواهید که دقیقاً به شما بگوید چه کار کنید. در سازمانی کار می‌کنید که PRINCE2 را به عنوان استاندارد پذیرفته است.

توصیه طلایی: اگر بودجه و زمان دارید، هر دو را بگیرید! PMP به شما "دانش" و PRINCE2 به شما "متدولوژی" می‌دهد. ترکیب این دو، شما را به یک مدیر پروژه بسیار قدرتمند تبدیل می‌کند.

کدام در بازار کار ایران ارزش بیشتری دارد؟

در ایران، PMP همچنان شناخته‌شده‌تر و پرمتقاضی‌تر است. اکثر آگهی‌های شغلی مدیریت پروژه در ایران (به ویژه در صنایع نفت، گاز، پتروشیمی و ساختمان)، PMP را به عنوان "مزیت" یا حتی "الزام" ذکر می‌کنند. PRINCE2 در حال رشد است، مخصوصاً در شرکت‌های IT و استارتاپ‌هایی که با شرکای اروپایی کار می‌کنند. همچنین برخی سازمان‌های دولتی ایران که با مشاوران انگلیسی همکاری داشته‌اند، PRINCE2 را ترجیح می‌دهند.

جمع‌بندی

PMP و PRINCE2 رقیب نیستند — مکمل هستند. PMP یک دانشنامه جامع است که "چه چیزهایی" را باید بدانید و PRINCE2 یک متدولوژی است که "چطور" باید آن‌ها را اجرا کنید. اگر تازه‌کار هستید: PRINCE2 Foundation (بدون نیاز به سابقه). اگر با تجربه هستید و در ایران کار می‌کنید: PMP (ارزش بازار بالاتر). اگر می‌خواهید حرفه‌ای شوید: هر دو.